امروز روز جهانی کارگر است. روزی که در کمترین وجه آن، کارگران، زیر ذرهبین تحلیلها و انتشار آمارهای فلاکتبار از زندگیشان قرار میگیرند. اما بهروزرسانی آمار گسترش فقر و محرومیت از حقوق انسانی کار در ایران امری هر روزه است، چرا که کارگران و بیشمار کارگر روزمزد و فصلی، هر روز سالشان با اخراج، بیپولی، کوچکتر شدن سبد معیشت خانوار کارگری و مرگ در پی فقدان ایمنی در محیطکار رقم میخورد.
تبعات قطعی اینترنت از دیماه خونین ۱۴۰۴ تا شرایط جنگ فعلی
قطعی حداقل ۱۶ روزهی نت جهانی به وقت کشتار معترضان در دیماه گذشته، کسبوکارهای اینترنتی و #زنان مشغول در این حوزه را با بیکاری، افزایش بدهی و فقر مواجه کرد. پس از آن از شروع جنگ تا به امروز و قطعی ۶۳ روزهی اینترنت، عملا تمامی کسبوکارهای آنلاین و خانگی نابود شد. چیزی که سهم زنان در آن بالای ۴۵ درصد بوده است.
زنان سرپرست خانوار، از جوان تا پیر، از کارمند، کارگر تا کشاورز فصلی
در تازهترین آمار از بین ۵۶ هزار کارگر و کارمند اخراجی جهت دریافت بیمهبیکاری، یکسومشان زن بودند.
همچنین مدیرکل دفتر خانواده سازمان بهزیستی کشور نیز گفته: «به طور میانگین از هر ۴.۵ خانوار در ایران، مدیریت یک خانوار بر عهده یک زن است و شرایط جنگ اختلال، تعلیق یا توقف کامل ۲۹۷۵ فرصت شغلی برای زنان سرپرست خانوار را به دنبال داشته است».
بنا بر آمار مهرماه ۱۴۰۴، سن زنان سرپرست خانوار به ۲۴ سال نیز رسیده است. گزارشهای رسمی نهادهای ذیربط افزایش آمار طلاق به ۴۱ درصد به نسبت دو سال گذشته را عامل اصلی این امر میدانند.
اما این آمار نمیتواند صحیح باشد، چرا که در این نهادها، جایی برای ثبت و رویت #زنان_رهاشده نیست. زنانی جوان و میانسال که حق طلاق ندارند، همسران آنها زندگی و فرزند را رها کرده و یا برای حضور در دادگاه غایبند و یا زندگی دیگری دارند و اما حاضر به ثبت رسمی طلاق نیستند! این زنان در هیچ یک از دستهبندیهای رسمی قرار ندارند و زن/مادرانی تنها هستند که برای گذران زندگیشان میجنگند.
تاکنون بیش از ۴ میلیون نیروی کار اخراج شدند که این آمار متکی بر وجود «قرارداد کاری» و «برخوارداری از بیمه» است. در تاریخ ۳۱ فروردین ماه سال جاری، اقتصادنیوز گزارش داده بود که: «بیش از ۷۰ درصد زنان کارگر قراردادهای موقت، سفیدامضا، شفاهی یا بدون بیمه دارند».
زنان کشاورز فصلی و بیزمین، زنان کارگر قالیبافی و تولیدات صنایعدستی، زنان کارگر در شرکتهای خصوصی و پیمانی، زنان کارگر در حوزههای تولیدی و کارگاههای بزرگ و کوچک، زیرزمینی و خدماتی، بدون بهرهمندی از قرارداد رسمی کار و حق بیمه و بعدها، بازنشستگی، «عُمری در کار» هستند و حتی اخراجشان نیز در لیست آمارها جای نمیگیرد.
زنان دستفروش، زنان مشغول به کار در اپلیکیشنهای تهیه غذای خانگی و زنانی که با ماشین برای اسنپ و تپسی کار میکنند نیز زیر سایهی قطعی نت و جنگ، فقیرتر از قبل شدند.
ضروری است که بگوییم، حتی اگر اخراج از کار و فقرحداکثری نیز وجود نداشت، همین جنگ استمراری برای نابودی زنان و خاصه زنان سرپرست خانوار کافی بود. زنانی که مدیریت تحصیلی فرزندان با آموزش آنلاین، فشارهای فیزیولوژیک و روانی فزاینده و آیندهای نامعلوم، آنها را فرسودهتر کرده است.
بیدارزنی